11.9.10

Πως σε λένε;;;;



Πολλές ανησυχίες λέμε.... πετάχτηκα από το κρεβάτι μου αξημέρωτο, με μια σκέψη να μου τριβελίζει το μυαλό!
     "Να γράψεις για τα επώνυμα.... δεν το έχεις κάνει ποτέ, ήρθε η ώρα!" 

Θα φταίει η διατροφή, σκέφτομαι. Το υγιεινό φαγητό, πριν τις δέκα δεν ήξερα ότι έχει παρενέργειες!
Μια που σηκώθηκα όμως, ας πάει και το παλιάμπελο.
Από μικρή είχα θέμα με τα ονόματα και  τα επώνυμα.
Για το δικό μου, όνομα και επώνυμο, έφαγα πολύ καζούρα μικρή! Ενώ του πατέρα μου, του οποίου το επώνυμο έχω βεβαίως βεβαίως, οι ρίζες είναι από τη μέσα Μάνη, το επώνυμο μου είναι ελαφρώς, έως βαρέως θα έλεγα Αιγυπτιακό.Δεν έχει αυτό το χαρακτηριστικό -ακος στο τέλος , αν και το μισό μου σόι το έχει βάλει τσόντα. Έτσι οι μισοί λεγόμαστε ας πούμε Κώστας και οι υπόλοιποι Κωστάκος.
Πάντως είναι τόσο χαρακτηριστικό, που και άγνωστοι να είμαστε και συστηθούμε ξέρουμε ότι είμαστε συγγενείς. Τουλάχιστον αυτό είναι ένα καλό του να μη σε λένε Παπαδόπουλο!

Λοιπόν, όταν ρώτησα τον πατέρα μου, από που κι ως που έχουμε τέτοιο όνομα, πήρα την απάντηση ότι είναι παρατσούκλι! Το οποίο και επικράτησε.
Το προηγούμενο (πάλι παρατσούκλι αλλά με άκος στο τέλος) ήταν Μιγάκος γιατί όλοι ήταν και είναι (εγώ παιδί του γαλατά) μελαχρινοί σαν μιγάδες, το πιο πριν δεν το είχε βρει! Δηλαδή, δεν ξέρω καν ποιο είναι το πραγματικό επώνυμό μου.... 
Έτσι με έπιασε η μανία να καταλάβω τα επώνυμα.
Οπότε και τα συμπεράσματά μου είναι:

α) Πατρωνυμικά.
Δηλαδή το όνομα του πατέρα, στην αρχαία Ελλάδα  ήταν σύνηθες π.χ Αλέξανδρος του Φιλίππου.  Σήμερα έχουμε τα: Γεωργίου, Δημητρίου κτλ κτλ. ή Γιανν- άκος , που φανερώνουν και την καταγωγή. 


β) Τοπικά ή εθνικά, θα τα πω , αν και δεν ξέρω , αν ο όρος είναι σωστός. Αυτά δηλώνουν τον τόπο από τον οποίο είναι ο φέρον. π.χ Πάριος ή Παριανός ή Μυτιληναίος. 


γ)Επαγγελματικά.
Αυτά που δηλώνουν το επάγγελμα, π.χ. Τερζής σημαίνει ράφτης.

δ)Τα παρατσούκλια.
Όπως το δικό μου. Δεν έχουν να κάνουν με τίποτα από τα παραπάνω, αρκούσε ένας γέροντας να έλεγε: "Κοιτάξτε τον Τάκη! Είναι σαν..... " αυτό το σαν θα έμενε, θα τον φώναζαν όλοι  έτσι, μέχρι που ο Ληξίαρχος θα το έγραφε και σαν επώνυμο. Οπότε και κατοχυρωνόταν.


Η κατάληξη του επωνύμου μας, μας βοηθάει να καταλάβουμε την καταγωγή μας. Αυτά τα άκος και άκης, μας τα κόλλησαν επί τουρκοκρατίας και σημαίνουν μικρός, καθώς οι Τούρκοι ήθελαν να υποβαθμίσουν τη λεβεντιά μας. Αμ! θα τα πω, τι θα τ αφήσω;
Λοιπόν:

-πουλος: συνήθως Πελοπόννησος
-ίδης και άδης : Πόντος
-ογλου:Μικρασιάτες , το ογλου σημαίνει το παιδί δηλ Δημητρόγλου, το παιδί του Δημήτρη
-άκος και έας: Μάνη
-άκης: Κρήτη
-ούδης: Μακεδονία και Θράκη
-ούσης:Χίο
-άτος:Κεφαλονιά
Σίγουρα υπάρχουν κι άλλες καταλήξεις που να δηλώνουν καταγωγή, αλλά κάντε κάτι και σεις!


Λοιπόν να και κάποια γνωστά ονόματα και η σημασία τους:


Δελής : ο τρελός αλλά και ο παλικαράς (τούρκικο)
Καβάφης: Είναι ο πωλητής των παπουτσιών (Τούρκικο)
Καραγιάννης: Μαύρος Γιάννης (από το τούρκικο γκαρά που σημαίνει μαύρο)
Κεχαγιάς : Επιστάτης ή οικονόμος (από το τούρκικο Κάχια)
Τσαούσης: Λοχίας (πάλι τούρκικο)
Τερζής: Ράφτης (ξανά μανά τούρκικο)
Φραγκούλης: Σημαίνει από τη Φραγκιά
Χατζής: Αυτός που πήγε στους Άγιους τόπους.
Παπαδόπουλος:Το πουλί του παπά; Ας πούμε! Είναι το παιδί του παπά.
Κουγιουμτζής: Χρυσοχόος (ναι ναι στα τούρκικα)
Ζορμπάς: Επαναστάτης (ξέρετε εσείς...ναι ναι ...είναι)
Φιλιππίδης: Ο γιος του Φιλίππου+ ίδης από πόντο
Χαϊκάλης: Έχει να κάνει με το άλογο. Κάλι στα αρβανίτικα είναι το άλογο.


Σίγουρα υπάρχουν κι άλλα που μπορούμε να εξηγήσουμε αλλά..... βοηθάτε και σεις λίγο!!!!!!

Πάμε λίγο παρακάτω τώρα:

Παπανδρέου: Παπάς+Ανδρέας ....σκεφτείτε τι θα γινόταν αν τον παπά τον έλεγαν Άρη..... θα ταίριαζε καλύτερα σήμερα!

Πάγκαλος: Παν+καλος..... εγώ τον τόνο στο καλος τον βάζω στο α και ουχί στο ο!

Πεταλωτής Γιώργος: Απλό ... μας πετάλωσε ως καλός πεταλωτής!


Γερουλάνος: Νομάς (Τούρκικο) αλλά μπαστακώθηκε!


Παπουτσής: Τσαγκάρης , καινούριο πατούμενο δε μας άφησε να βάλουμε!


Ντάλιος: Φτωχός.... έτσι μας θέλουν....


Δρούτσας: Νομίζω ότι έχει να κάνει κάτι με ναυτικά σχοινιά.... θα μας δέσει και θα μας αφήσει!


Μπεγλίτης: Κρεατοελιά σημαίνει και είναι και αυτό τούρκικο. Εμ! μη ξεχνάμε το Σημίτη (κουλουρτζής αυτός!).... 


Χρυσοχοΐδης: Εύκολο ...χρυσός+πόντιος .... αλλά μάλλον θα μας τον πάρει δε θα μας τον δώσει!!!


Σαμαράς: Τι να λέμε τώρα;





Κάπως έτσι μπορούμε να βρούμε τι σημαίνει το επώνυμο μας! Μη ξεχνάτε και το όνομα κάτι σημαίνει..... 


Τίποτα δεν είναι τυχαίο τελικά....




Καλά να περάσετε.......




10 σχόλια:

Γλυκό - Κερασο - Ζουζούνα είπε...

To Πελοπονησιακό -ουλος, είναι σε παραφθορά του ωλος, δηλαδή μικρός
παπαδόπωλος. και έπαθε το ταράκουλο του με τα χρόνια!!

Οσο για τα εις -έας και εις άκος ίσον βέρος Μανιατάκος, μας έμαθε μια καθηγήτρια κάποτε. Το ξεχνάς? ποτέ!

Το δικό μου επίθετο σημαίνει πολλά, ανάλογα με την γραφή Το χώμα που έκαναν τα κεραμίδι, το λίπος του γουρουνιού, τα κοσμήματα εξ ου και έτσι λεγόταν κάποιος γιος του Ηρακλή, η κόρη του ματιού. Ταύτα!

The Comet είπε...

"Σαμαράς:Τι να λέμε τώρα;" χαχαχα καλό!
Εμένα το επίθετο μου μοιάζει με ένα νησάκι μας αλλά δεν έχουμε ρίζες απο εκεί σύμφωνα με τα λεγόμενα του παππού μου,αλλά ποτέ δεν ξέρεις.

GiP είπε...

Το "άδης" είναι και χιώτικο. Εχω γνωστό Χιώτη που τελειώνει το επίθετο του σε "άδης".

Το "ιδης" σημαίνει ότι και το "οπουλος", "το παιδί του"... Παυλίδης είναι το παιδί του Παύλου !!

Λες ? Τώρα το σκέφτηκα !!

Το "έλης" είναι Μυτηληνιό. Κανέλης, Πετρέλης. Μέχρι και Μακιαβέλης ! (γέλια).
Το Λιάνα Κανέλη (που όλοι ξέρουμε...) σου λέει κάτι ? (γέλια)

Δραπέτης είπε...

Καλά εμείς να δεις τι επίθετα έχουμε στην οικογένεια… το δικό μου ανήκει στη κατηγορία jokes… ωχ, παρατσούκλια ήθελα να πω! :Ρ

μαχαιρης είπε...

Η ονοματοδοσια στο χωριο μου[Απειρανθος Ναξου] ειναι ζωντανη...
Μπαινουν μεσα πατρωνυμα, επαγγελματα και παρατσουκλια...Εγραψα ενα σχολιο, αλλα..χαθηκε..παντως η κεντρικη ιδεα ειναι η ΜΟΝΑΔΙΚΟΤΗΤΑ...Δηλαδη να μην υπαρχουν ατομα με το ιδιο επιθετο..

Γλυκό - Κερασο - Ζουζούνα είπε...

The Comet, ψάξτε το λίγο ακόμη! Ποτέ δεν ξέρεις!
Κι εγώ ψάχνοντας βρήκα ότι βρήκα!

Οσο για τα παρατσούκλια, γιομάτη η Ελλάδα απο τέτοια!

Και για τα ονόματα που "φυτρώνουν" εδώ κι εκεί στην Ελλάδα, είναι απο παντριές και μετακομίσεις απο τα πολύ παλιά χρόνια!


Και ποιός ξέρει γι αυτά που άλλαξαν οι Σμυρνιοι όταν ήρθαν.
Είχαμε γείτονα με όνομα Κοκόρογλου και ερχόμενος μετά την καταστροφή το έκανε Αλεκτορίδης. Πιο σίκ

Επίσης κάποιοι άλλοι γνωστοί το έκαναν Αθηναίος - αυτών δεν θυμάμαι το κανονικό.

Και μετά ή στην διάρκεια του Β παγκόσμιου τα ιταλικά κόλλησαν ελληνίτιδα
Maneli, που έγινε Μανέλης!
(υπήρχε ένας ηθοποιός για όποιους θυμούνται λόγω ηλικίας)

Emmanouela είπε...

Εμένα θα παρακαλούσα το Εμμανουέλα να μην το συνδέσετε με γελοίες τσόντες του 80', αλλά με το όνομα Εμμανουήλ, το οποίο είναι εβραικό και σημαίνει ''ο Θεός μαζί μας'' και ήταν και το άλλο όνομα του Χριστού, γι' αυτό και γιορτάζω τα Χριστούγεννα 'η την επομένη, σε μερικά μέρη! Αλλά, τα ξέρει κανείς αυτά? όχι! Όλοι με ρωτάνε πότε είναι της Αγίας Εμμανουέλας!! Τζήζες δηλαδη!!!
Όσο για το Κόκκαλη, δεν πηγάζει από πουθενά! Μάλλον οι πρόγονοί μου ήταν κοκκαλιάρηδες!!!

Γλυκό - Κερασο - Ζουζούνα είπε...

To Eμμανουέλα, θα το συνέδεα μόνο με το Εμμανουήλ, γιατί τόχουμε σπίτι μας!
Ο προππάπος Εμμανουήλ λοιπόν, ήταν περήφανος για το όνομά του.
Και συγκεντρώσου με σου χαιρετήσω κανα πρόγονο, και μην με συγχίζεις.
Το όνομα του Ιησού ήταν Εμμανουήλ! Το πρώτο όνομα και μοναδικό.
Και γράφει η Διαθήκη "... και έτεκεν υιον τον Εμμανουήλ".... και το ακούς και σε 500 γάμοι πούχεις πάει, αλλά που αυτιά ν' ακούσουμε. Μόνο τι φοράει η Πιπίτσα σχολιάζουμε, που θα μου πεις πως ξέρεις για τ' όνομά σου!

Λογικά, έλεγε ο προππάπος, εορτάζει αμέσως μετά την γέννηση, αλλά οι αγραμμάτου, σε κάθε χωριό, το εορτάζουν και την ίδια ημέρα! δεν βρίσκεις άκρη.
και το κοκκάλου, απο κάπου θα προέρχεται. Στην παλιά βιβλιοθήκη της Βουλής, στην Σταδίου με πόρτα απο την Γενναδίου, θα βρείτε βιβλία με τις ονοματολογίες...
αει πάω να φάω γιουβαρλάκια της μητέρας, με συγχίσατε οι Εμμανουέλες!!!

Νερένια είπε...

Κοίτα κάποτε είναι απαραίτητη η αλλαγή ονόματος.... ας πουμε ...


Στη γειτονιά της μητέρας μου έλεγαν κάποιον Εξαρχίδη.... τοίδη λόγω πόντου... τον έπαιρναν τηλέφωνο και ζητούσαν τον κύριο Πενταρχίδη.... αυτός έλεγε είναι του κυριου Εξαρχίδη και του απαντούσαν...

Καλά για ένα αρχίδι κάνετε έτσι;;;;


Οπότε το έκανε Έξαρχος ο άνθρωπος....

Ή οάλλος στη Ερτ ... για μας τους πιο μεγάλους...ο εκφωνητής ειδήσεων...θυμάστε;
Καποτας....χαχαχαχαχα

Emmanouela είπε...

Nαι μαρή Ζουζούνα μου, γιατί συγχίζεσαι? Είπα ότι πολλοί δεν το ξέρουν ότι ήταν το όνομα του Χριστού. Εγώ πάντα το γιορτάζω την επόμενη, αλλά στην Κρήτη έχω ακούσει το γιορτάζουν την ίδια μέρα. Κι εγώ είμαι περήφανη για το όνομά μου! Αλλά, κάποιοι μόνο με τσόντες το συνδέουν!